Wiktoriańskie domy dla lalek

W XIX wieku domki dla lalek nie były jedynie dziecięcymi zabawkami. Stanowiły miniaturowe odzwierciedlenie świata dorosłych – jego aspiracji, gustów, hierarchii społecznych oraz codziennych zwyczajów. Najbardziej okazałe egzemplarze wykonywano na indywidualne zamówienie, a ich wyposażenie wiernie kopiowało prawdziwe wnętrza mieszczańskich i arystokratycznych domów. Znaleźć można było w nich miniaturowe fortepiany, porcelanowe serwisy, biblioteczki, a nawet drobne przybory do szycia czy gospodarstwa domowego.

Niektóre domki kosztowały równowartość kilkuletnich zarobków wykwalifikowanego robotnika. Bywały prezentowane gościom niczym dzieła sztuki i przekazywane z pokolenia na pokolenie jako cenne rodzinne pamiątki. Dziś dla historyków są bezcennym źródłem wiedzy o kulturze materialnej XIX wieku – pozwalają badać wygląd wnętrz, wyposażenie mieszkań, a nawet zmieniające się wyobrażenia o roli kobiet i dzieci w społeczeństwie.

Już 13 czerwca, w sobotę o godz. 11.00 zapraszamy na spotkanie do Willi Caro, podczas którego przyjrzymy się tym niezwykłym miniaturowym światom i odkryjemy, co mogą opowiedzieć o epoce królowej Wiktorii.

Wykład poprowadzi Justyna Domżalska-Mańka – rekonstruktorka historyczna, badaczka dawnych obyczajów i popularyzatorka historii XIX wieku. Prelegentka wystąpi w stroju inspirowanym modą epoki, dzięki czemu uczestnicy będą mogli jeszcze pełniej zanurzyć się w atmosferze wiktoriańskiego świata.

Podczas spotkania porozmawiamy między innymi o tym:

• skąd wywodzi się tradycja domów dla lalek i dlaczego ich historia jest znacznie starsza niż sam XIX wiek,

• jak miniaturowe wnętrza odzwierciedlały społeczne ideały epoki wiktoriańskiej,

• czego uczono dziewczęta za pomocą takich zabawek,

• jakie przedmioty najczęściej pojawiały się w wyposażeniu domków,

• oraz dlaczego współcześni historycy i muzealnicy traktują je jako cenne źródła do badań nad życiem codziennym.

To wyjątkowa okazja, by spojrzeć na wielką historię przez pryzmat małych przedmiotów, które niejednokrotnie mówią o przeszłości więcej niż oficjalne dokumenty i kroniki.

***

Kontynuacja cyklu spotkań w gliwickim Muzeum zachwyci wszystkich, którzy pasjonują się modą, życiem i obyczajami XIX stulecia. Raz w miesiącu, w sobotnie przedpołudnia, zapraszamy do muzealnych wnętrz, gdzie porozmawiamy o życiu naszych prababek i przejrzymy się w ich oczach niczym w patynowanym zwierciadle, pełnym obrazów dawnej codzienności. Spotkania przygotowała i prowadzić będzie Justyna Domżalska-Mańka, która od 20 lat uczestniczy w inscenizacjach historycznych, zgłębiając wiedzę o obyczajowości i kulturze materialnej minionych wieków. O podróżach w czasie pisze na stronie https://www.instagram.com/karenina.garden/

Na każdym spotkaniu prowadząca wystąpi w stroju nawiązującym do omawianego tematu. 

Naszym cyklem spotkań pragniemy przybliżyć dawne życie widziane z perspektywy kobiet. Zanurzymy się w kufrze pełnym wspomnień o minionym świecie, zajrzymy do garderoby i pokoju kąpielowego, zgłębimy tajemnice małżeńskiej alkowy, przyjrzymy się XIX – wiecznej modzie i obyczajom oraz poznamy codzienne przedmioty użytkowe, które przykrył już kurz niepamięci – mówi autorka cyklu.  

HARMONOGRAM SPOTKAŃ

13 czerwca 2026, sobota, godz. 11.00, Willa Caro

Małe światy wielkiej epoki: wiktoriańskie domy dla lalek

5 września 2026, sobota, godz. 11.00, Willa Caro

Z kapeluszem i lornetką. Jak podróżowały kobiety w XIX stuleciu?

3 października 2026, sobota, godz. 11.00, Willa Caro

Damy epoki napoleońskiej – moda i życie kobiet w czasach Księstwa Warszawskiego

7 listopada 2026, sobota, godz. 11.00, Willa Caro

Niciak i szkandela. Zapomniane przedmioty użytkowe XIX wieku

5 grudnia 2026, sobota, godz. 11.00, Willa Caro

Z rozsądku czy z miłości? Ślub i małżeństwo w XIX wieku bez lukru

Sobota, 13 czerwca 2026, Willa Caro, godz. 11.00

Cykl wykładów: Muzealny salon dla Pań. O modzie, życiu i obyczajach w XIX stuleciu

Spotkanie: Małe światy wielkiej epoki: wiktoriańskie domy dla lalek

Prowadzenie: Justyna Domżalska-Mańka, rekonstruktorka historyczna

Wstęp wolny, liczba miejsc ograniczona 

Organizator: Muzeum w Gliwicach

Muzeum w Gliwicach

ul. Dolnych Wałów 8a

44-100 Gliwice

www.muzeum.gliwice.pl

Organizatorem Muzeum w Gliwicach jest Miasto Gliwice